ABBAS BEYİN, ATATÜRK’Ü, SARIKAMIŞ’TAKİ EVİNDE AĞIRLAMASI
Atatürk 1924 yılının sonbaharında Karadeniz gezisine çıkmıştır. Gezisi devam ederken, Hasankale-Sarıkamış arasındaki bölgede deprem olmuştur. Atatürk bu elim olayı duyunca Karadeniz gezisini yarıda keserek Ekim başlarında deprem bölgesine gelmiştir. Esasen bu tarihlerde bölgede başka depremler beklenmektedir; aşiretlerin, Miralay Cibranlı Halit Bey liderliğinde isyan edeceği öğrenilmiştir. Cumhuriyetin kurucusu Atatürk, gerek depremin yaratığı olumsuz havayı dağıtmak, gerekse aşiret ayaklanmasını bir şekilde engellemek amacıyla bölgeyi adım adım gezmeyi planlamıştır.
Atatürk’ün gezi programında Kars’ın da yer aldığı ve bu vesileyle Sarıkamış’a da uğrayacağı ve burada bir iki gün kalacağı belli olmuştur. Bu nedenle Sarıkamış’ta, 9. Kolordu koordinesinde, Atatürk’ü karşılama ve ağırlama merasimi ile ilgili yoğun bir çalışma yapılmıştır.

Bu tarihte Halil Bey, Karakurt Nahiye Müdürü olarak, Abbas Bey ise Sarıkamış’ın önde gelen eşrafı olarak, oluşturulan karşılama heyeti içinde yer almıştır. Kaderin garip cilvesi, Kolorduda askeri istihbarat tarafından ortaya atılan bir öneri neticesi, karşılama törenine, Karakurt Nahiyesi Köylerince finanse edilen ve Halil Beyin önderliğinde Karakurt’ta kurulan okulun öğrencilerinin de katılması kararlaştırılmıştır. Bölgede olması beklenen aşiret ayaklanması üzerinde yaratacağı negatif psikoloji kapsamında ortaya atılan bu basit önerinin, ne gelişmelere neden olacağını önceden kim bilebilirmiş.
Kolordu Komutanı Ali Sait Paşa’nın emri ile öğrencilere, merasimde giyebilecekleri daha düzgün kıyafetler uydurulmuştur. Kolordudaki asker giysileri, okulun 10-12 yaşındaki çocuklarına göre küçültülmüş ve giydirilmiştir. Küçük bedenlerine göre küçültülmüş kıyafetler, daha sonraki günlerde söz konusu öğrenciler tarafından yırtılıncaya kadar giyilmiştir. Bu nedenle Karakurt’taki okul, çocukların askeri kıyafetlerinden dolayı, çoğu insan tarafından zaman zaman askeri okul olarak ifade edilmiştir.

Atatürk, eşi Latife Hanım ile birlikte 4 Ekim 1924 cumartesi günü, Erzurum’dan otomobil ile hareket etmiş ve yol üstünde depremden yıkılmış köyleri ziyaret ederek, akşam saatlerinde Sarıkamış’a varmıştır. Atatürk ve mahiyeti doğrudan karşılama merasiminin yapılacağı Hükümet Konağı önündeki alana gitmiştir. Atatürk ve eşi Latife hanımefendinin içinde bulunduğu otomobil, merasime katılanları selamlamak üzere yavaş yavaş ilerlemektedir. Karakurt Nahiye Müdürü Halil Bey öğrencilerinin başında, öğrencilerin önünde flaması ile o zaman öğrenci olan Hacı Rıza Karakurt ve diğer öğrenciler, merasimin yapıldığı alanda yerlerini almışlardır. Bir ara Latife Hanımefendinin gözü asker kıyafetli küçük çocuklara takılmış. Merak etmiş ve kim olduklarını sormuş. Kolordu komutanı Ali Sait Paşa, öğrencilerin, Halil Beyin açmış olduğu özel okulun öğrencileri olduğunu söylemiş ve devamında, Halil Bey ve ailesi hakkında, Atatürk’e övgü dolu kısa bir bilgi vermiş ve ailenin bölgedeki önemine değinmiştir. Anlatılanlar, Atatürk’ün ilgisini çekmiştir. Otomobilini öğrencilerin önünde durdurmuş ve Ali Sait Paşaya, Halil Beyi çağırmasını emretmiş. Halil Bey, Atatürk’ün derhal huzuruna gelmiş. Atatürk, Halil Beye, “Bu aziz topraklar sizin gibi vatanseverler sayesinde düşmandan kurtuldu ve yine bu genç cumhuriyet, sizin gibi maarif sever evlatları sayesinde kısa zamanda inkişaf edecektir. Sizi tebrik ediyorum.” der. Daha sonra, Ali Sait Paşa’ya, Halil Beyin de akşam yemeğine dahil edilmesini emretmiş. Akşam paşa köşkünde düzenlenen içkili yemeğe Halil Bey de katılmıştır. Burada, söz verilmesi üzerine, Halil Bey, kendisi ve Ailenin geçmişi ile ilgili olarak Atatürk’e kısa bilgi arz etmiş ve Atatürk’ten yine şahsı ve Aileye ilişkin iltifatlar almıştır.

Atatürk, 5 Ekim 1924 Pazar günü, Belediye Meydanı’nda yer alan iki katlı ahşap binada (şimdiki İş Bankası) yer alan Türk Ocağını ziyaret etmiştir. Halil Bey ve kardeşi Abbas Beyin de yer aldığı diğer zevat ile birlikte buradaki konuşmaları izlemiş ve yemek yemişler. Yemekten sonra istasyonun arkasındaki çayırlıkta, Halil Beyin de içlerinde yer aldığı iyi biniciler, atları ile Atatürk’ün huzurunda binicilik hünerlerini göstermişler. Gösteriden sonra, Atatürk, programda olmamasına rağmen Ali Sait paşanın önerisi üzerine, Halil Bey ile kardeşi Abbas Beyin kahvesini içmek üzere, Abbas Beyin Kolordu Mahallesindeki evine gitmiş. Atatürk, Ali Sait Paşa, Halil Bey misafir odasındaki koltuklara oturmuşlar, kahveleri Abbas Bey bizzat kendisi ikram etmiştir. Misafirlerine hürmeten misafir odasının girişinde ellerini önde bağlayıp, ayakta, misafirleri ile ilgilenmiştir. Atatürk yaptığı konuşmada, “Değerli ailenizin, şanlı geçmişinde olduğu gibi bundan sonrada, devletin bekası için, cumhuriyetin yanında yer alacağından şüphem yoktur. Birlik ve beraberlik içerisinde, tüm sorunların üstesinden geleceğimizden eminim.” demiş. Halil Bey ise, “Sayım Paşam, evimize gelmekle Aileme büyük bir şeref bahşettiniz, hoş sefa geldiniz. Dün olduğu gibi, bugünden sonra da ben ve Ailem emrinizdedir.” diyerek cevap vermiş. Atatürk sohbetin devamında bir isteklerinin olup olmadığını sormuş, Halil Bey cevaben, çok baskı altında olduklarını söylemiştir. Atatürk, Halil Beye Ankara’da (Haymana’da) kendisine yer tahsis edilebileceğini, gelip yerleşmesini teklif etmiş. Halil Bey bu sürpriz öneriye içten teşekkür etmiş ve Aile içinde yapılacak görüşme neticesi karar vereceklerini söylemiş. (Nitekim 1933 yılında onuncu yıl kutlamaları için Ankara’ya davet edilen Halil Bey, Ankara’ya vardığında Atatürk’ten aileye, Sarıkamış’ta teklif ettiği toprağı tahsis etmesini istemeyi planlamış, ancak bu arzusu şahadeti nedeniyle gerçekleşmemiştir.)

Atatürk’ün kahve içtikten sonra Abbas Beyin evinden ayrılmış ve şerefine düzenlenen temsile katılmıştır. Akşam Bebek Gazinosunda verilen yemeğe Halil Beyde katılmış ve yemekte memleket meseleleri konuşulmuş. ../.

Selam ve sevgilerimle
Muhsin KARAKURT